Παναγιώτης Κονιδάρης

Με την ιδιότητα του δημοτικού συμβούλου

 Ο τίτλος είναι φυσικά δανεικός από την κραυγή των Ρωμαίων «Hannibal ante portas!», όταν ο Αννίβας προέλαυνε προ των πυλών της Ρώμης. Με αφορμή το κείμενο της Έλλης και τη συζήτηση που έχει φουντώσει ανάμεσά μας για το σχέδιο Καλλικράτης, ας μου επιτραπεί να κάνω μια τοποθέτηση-ενημέρωση. Ήθελα να το προβάλω ως σχόλιο κάτω από αυτό της Έλλης, αλλά μου βγήκε μεγαλούτσικο, οπότε δε θα το έπαιρνε το wordpress. Ευχαριστώ το Στάθη για το βήμα που μου παρέχει μια ακόμα φορά, αλλά ας θεωρηθεί το άρθρο σχολιασμός στο προηγούμενο.

  Το πρόβλημα με τον Καλλικράτη είναι πολλαπλό και δεν έχει να κάνει μόνο με το συναίσθημά μας ή τον καλώς εννοούμενο τοπικισμό μας, που σε τελική ανάλυση είναι υποκειμενικός αλλά και ασθενές ως επιχείρημα, αφού ο καθένας πανταχόθεν μπορεί να τον επικαλεστεί. Για μένα υπάρχουν αντικειμενικοί λόγοι για τους οποίους το νησί πρέπει να παραμείνει αυτόνομος Δήμος. Κι αυτοί έχουν να κάνουν με την ιδιοσυστασία του τόπου μας, όσο και μ’ αυτήν του σχεδίου Καλλικράτης. Συνοπτικά:

Α) Όλοι συμφωνούν –και η Αριστερά- ότι πρέπει να γίνει μια διοικητική μεταρρύθμιση. Σε ποια βάση όμως; Σύμφωνα με τις ευρωπαϊκές επιταγές ή σύμφωνα με τις ανάγκες της χώρας μας; Στη βάση της συνένωσης πολλών μίζερων δήμων σε έναν μεγάλο μίζερο δήμο; Όχι βέβαια. Στη βάση της μεταφοράς της ρουσφετολογίας από τους διαδρόμους των υπουργείων στους διαδρόμους των περιφερειών; Ούτε. Αν μιλούσαμε για μια πραγματική αποκέντρωση εξουσιών προς τους ΟΤΑ με παράλληλη εκχώρηση ικανών πόρων και ενός σοβαρού και αξιοκρατικού νομοθετικού πλαισίου, ώστε να μπορούν να λειτουργήσουν πραγματικά αυτόνομα και αναπτυξιακά, τότε το συζητούσαμε. Δυστυχώς η κυβέρνηση κατοικεί στη Νεφελοκοκκυγία και περιορίζεται σε υποσχεσιολογίες ως προς αυτό.

Β) Τίθεται το εύλογο ερώτημα γιατί έπρεπε να γίνει στη συγκεκριμένη δύσκολη οικονομικά συγκυρία μια τέτοια αναδιάρθρωση, όταν είναι κοινός τόπος ότι οι νέοι Δήμοι θα έχουν σαφώς αυξημένες ανάγκες –άρα και έξοδα- και θα απαιτηθεί ένα διάστημα τουλάχιστον 2-3 ετών μέχρι να οργανωθούν και να αρχίσουν να λειτουργούν, ενώ η καθημερινότητα του πολίτη θα τρέχει με χίλια.

Γ) Είναι εμφανές επίσης ότι ένας από τους στόχους του Καλλικράτη είναι, όχι η αποκέντρωση, μα η υπερσυγκέντρωση, έστω κι αν αυτή βαφτίζεται περιφερειακή. Οι νέοι δήμοι θα κομματικοποιηθούν στο έπακρο βάζοντας βούτυρο στο ψωμί του δικομματισμού. Με τον τρόπο αυτό όμως αποδυναμώνονται όλες οι αυτόνομες, ανεξάρτητες, αριστερόστροφες ή πολυσυλλεκτικές κινήσεις πολιτών, αυτές ακριβώς που αναζωογονούσαν την τοπική αυτοδιοίκηση. Θέλω να πω, το νέο σύστημα θα αποκλείσει πολλούς ανθρώπους που έχουν προάγει οι τοπικές κοινωνίες ανεξάρτητα από την πολιτική τους θέση και την αξιοσύνη τους, ενώ θα ευνοήσει τους κομματικούς στρατούς. Αυτό για έναν τόπο μικρό και με ελλειπτικό δυναμικό, όπως είναι το Μεγανήσι, είναι καταστροφικό.

Δ) Δε φαίνεται να λαμβάνεται υπόψη η ιδιομορφία της Ελλάδας, χωροταξικά, γεωγραφικά και γεωπολιτικά ακόμα. Δεν είμαστε στην Πολωνία, στην Τσεχία, στη Λετονία ή στην κοιλάδα του Λίγηρα, ώστε να έχουμε μπροστά μας μιαν απέραντη πεδιάδα να μοιράσουμε. Έχουμε 2000 νησιά, νησάκια και νησίδες! Αυτό από μόνο του είναι ιδιάζον, αφού λόγω απομονωτισμού τα προβλήματα οξύνονται (πχ υγεία, εκπαίδευση, μεταφορές κτλ). Το ίδιο φυσικά ισχύει και με την απομόνωση των ορεινών όγκων. Αυτά τα χαρακτηριστικά είναι που καθιστούν το Μεγανήσι ιδιαίτερο σε σχέση με την ενδοχώρα, ακόμα και με τη Λευκάδα, που είναι και δεν είναι νησί.

Ε) Η θαλάσσια απόσταση τονίζει και ένα άλλο πρόβλημα, αυτό του κόστους. Αν η απόσταση Νυδρί-Μεγανήσι ήταν 4 χιλιόμετρα ασφάλτινου δρόμου τότε όλα αυτά τα χρόνια κάποια χρήματα για την συντήρησή του θα είχαν επενδυθεί. Αντ’ αυτού καμιά κρατική επιχορήγηση δεν έχει προνοήσει αυτό το λεγόμενο «μεταφορικό ισοδύναμο», αυτήν την «τριβή απόστασης», όπως τη λέω εγώ. Το αποτέλεσμα είναι να αυξάνονται οι δαπάνες μας συνολικά (καταναλωτικά αγαθά, μεταφορές, κατασκευές κτλ). Τα είναι αυτό που υπόσχεται να αλλάξει ο Καλλικράτης ως προς την «τριβή της απόστασης»; Απολύτως τίποτα.

ΣΤ) Ο απομονωτισμός των νησιών είναι υπεύθυνος και για το έλλειμμα υποδομών τους. Τεράστια ποσά από τους Δήμους αναλώνονται σε έργα που θα έπρεπε να τυγχάνουν της κρατικής μέριμνας. Πάρτε σαν παράδειγμα το ζέον πρόβλημα της υδροδότησης. Η αλματώδης αύξηση των αναγκών λόγω τουρισμού, σε ένα νησί που στερείται υδροφόρου ορίζοντα, αμφιβάλω αν μπορεί να ικανοποιηθεί από έναν υπερδήμο με ανάλογες δικές του ανάγκες. Εν ολίγοις, πρώτα θα πιούν αυτοί και μετά εμείς (για τον Λούρο μιλώντας, που θα μπορούσε να έχει λύσει με σωστή διαχείριση σε επίπεδο νομού, τα προβλήματα ύδρευσης όλης της νότιας Λευκάδας).

Ζ) Ο τοπικισμός –ο κακώς εννοούμενος αυτή τη φορά- που βγάζουμε ενίοτε οι Μεγανησιώτες, δεν είναι ξέχωρος από τη φύση του ανθρώπου. Άρα τον ίδιο τοπικισμό μπορεί να αντιμετωπίσουμε και από τους φίλους μας τους Λευκάδιους. Όσο μακριά είναι το νησί μας από την πόλη, άλλο τόσο είναι κι αυτή από το Μεγανήσι, να μην το ξεχνάμε αυτό.

Η) Μέσα στον ενιαίο Δήμο θα υπάρχουν a priori αλληλοσυγκρουόμενα συμφέροντα, κυρίως τουριστικά. Εμείς με το Νυδρί επί παραδείγματι, όπως και να το κάνουμε, είμαστε ανταγωνιστές στο συγκεκριμένο προϊόν. Σαφώς είμαστε πιο ποιοτικοί, αλλά ποιος μας υπόσχεται ότι το θέμα δε θα λύνεται ποσοτικά;

Θ) Τα επιχειρήματα των υπέρμαχων του Καλλικράτη είναι εξίσου θολά με την κυβερνητική στάση ή εκ του πονηρού ή, στην καλύτερη περίπτωση, αναδεικνύουν μια άγνοια και μια αδιαφορία για τις δυσκολίες της νησιωτικότητάς μας. Είναι ευκολονόητο ότι τα μέλη του κυβερνώντος κόμματος θα ήθελαν να προσκολληθεί και το Μεγανήσι, αφού τα ευνοούν οι συσχετισμοί δυνάμεων. Προς τιμήν του ο Δήμαρχός μας διαχώρισε τη θέση του από την κομματική συντεταγμένη προβάλλοντας και άλλα ειδικά προβλήματα, όπως το κόστος των κοινωνικών δομών. Είναι γνωστό ότι το λεωφορείο του Δήμου δεν μπορεί ποτέ να είναι κερδοφόρο, όμως είναι μια αναγκαιότητα. Ο πιθανός δήμαρχος του Καλλικράτη θα το σκεφτεί έτσι ή θα θελήσει να στρογγυλέψει τα οικονομικά του; Προεκτείνετε το αυτό και σε άλλες υπηρεσίες. Το επιχείρημα του βουλευτή κ.Μαργέλη, ότι αν ένας οργανισμός λειτουργεί σωστά τότε όλα τα μέλη του θα λειτουργούν εξίσου, δε μου λέει και πολλά. Μπορεί ένα σώμα να είναι υγιές καθ’ όλα, αλλά το πόδι του να έχει φλεβίτιδα.

Ι) Η πολιτισμική διαφορά (την οποία υποτίθεται ότι λαμβάνει υπόψη του ο κεντρικός σχεδιασμός) είναι κραυγαλέα. Σε αυτό το επίπεδο υπάρχει ο κίνδυνος ο Καλλικράτης να γίνει οδοστρωτήρας.

ΙΑ) Εντέλει, για να μη μακρηγορήσω περισσότερο, ένα Μεγανήσι αυτόνομο, ακόμα και με την τωρινή θλιβερή κρατική επιχορήγηση, έχει ανθρώπους και τρόπους να διαχειριστεί την καθημερινότητά του και να κάνει αναπτυξιακά βήματα προόδου. Το απέδειξε εξάλλου τα τελευταία δέκα χρόνια. Ένα Μεγανήσι με 5 πολυδιασπασμένους εκπροσώπους, σε ένα 35μελές Δ.Σ., ακόμα κι αν έχει υπηρεσίες και δικό του αντιδήμαρχο, μάλλον αποδυναμωμένο και ετεροκαθοριζόμενο μου φαντάζει. Και σε τελική ανάλυση, αν το συμφέρον του νησιού αποδειχτεί ότι είναι στη συνένωση (πράγμα για το οποίο ας μου επιτραπεί να αμφιβάλω), μπορούμε να το εξετάσουμε, όπως τονίζει και η Έλλη, στο μέλλον. Αν όμως μπούμε στη διαδικασία του «γαία, πυρί μειχθείτω» μάλλον θα είναι αργά.

Κλείνω με μια ενημέρωση των ενεργειών του Δήμου. Πέρασε από το τελευταίο Δ.Σ. ένα ψήφισμα για την παραμονή μας ως δεύτερος δήμος του νομού Λευκάδας. Σε επίπεδο ΤΕΔΚ (Τοπική Ένωση Δήμων και Κοινοτήτων) πήραμε το πράσινο φως, παρά τις επιμέρους διαφωνίες, κάτι που θα μετρήσει στην ΚΕΔΚΕ. Η θέση της ίδιας της ΚΕΔΚΕ παραμένει αταλάντευτη ως προς τη δημιουργία «Δήμων-μικρών νησιών».Σε αυτό βοηθάει και η πίεση κάπου 35 αντίστοιχων με το Μεγανήσι περιπτώσεων του Αιγαίου, καθώς και αυτές των Παξών και της Ιθάκης. Στην επαφή που είχαμε με τον βουλευτή, παρά την προσωπική του άποψη, ξεκαθαρίστηκε η λαϊκή απαίτηση και ο ίδιος μετέφερε το αίτημα στον Ραγκούση. Η δήλωση του τελευταίου ήταν «Άστο και θα το δούμε». Προσπαθούμε να έχουμε και μια εκ του σύνεγγυς επαφή με τον ίδιο τον υπουργό, παρουσία του βουλευτή. Προσωπική μου άποψη είναι, ότι είναι κορώνα γράμματα. Αν του βγαίνουν τα νούμερα θα την σκαπουλάρουμε. Κι όσο για κινητοποιήσεις, δεν αισιοδοξώ ότι μπορούν να αλλάξουν κάτι, αλλά αν και εφόσον χρειαστεί, θα σηκώσω την πρώτη μαύρη σημαία.

Παναγιώτης Κονιδάρης

Με την ιδιότητα του δημοτικού συμβούλου

Advertisements